fbpx
Du er her:  Topas Ecolodge » Hỏi Đáp với Châu Smith

Hỏi Đáp với Châu Smith

Châu Smith sinh ra tại Việt Nam và hiện đang sinh sống tại San Francisco, California. Bà đã chạy hơn 70 cuộc đua marathon và trong năm 2017, ở độ tuổi 70, bà đã hoàn thành Triple7Quest, 7 cuộc chạy marathon trong 7 ngày liên tiếp tại 7 lục địa khác nhau (Nam Mỹ và Bắc Mỹ tính riêng). Châu Smith và chồng sẽ có mặt tại vạch xuất phát của Vietnam Trail Marathon trong mùa giải đầu tiên này. Đọc thêm bài phỏng vấn để  tìm hiểu thêm về niềm đam mê chạy bộ và nhiều điều thú vị khác từ Châu Smith.

1. Bà có thể chia sẻ về nền tảng thể thao của cá nhân và điều gì đã dẫn bà đến với chạy bộ đường dài?

Lớn lên tại Việt Nam giữa những năm 1950 và 1960, cơ hội cho phụ nữ để tham gia các hoạt động thể thao dường như là số không. Phải đến những năm 1970 khi chuyển tới Mỹ tôi mới bắt đầu quan tâm đến thể thao, đặc biệt là môn bơi lội, chủ yếu để giữ sức khỏe. Chồng tôi đã chạy marathon trước khi chúng tôi kết hôn. Sau khi chúng tôi kết hôn vào năm 1983, tôi đã đạp xe phía sau trong suốt quá trình chồng tôi tập luyện chạy bộ. Sau vài tháng, tôi đã cất chiếc xe đạp của mình và bắt đầu tập luyện cùng ông ấy.

 

2.Giải chạy đầu tiên bà đã tham gia và nó đã diễn ra như thế nào?

Cuộc chạy đầu tiên của tôi là 5km vào năm 1985. Lúc đó tôi đang bị viêm xoang phải dùng thuốc kháng sinh và cũng không uống đủ nước nên sau khi băng qua vạch đích, tôi đã ngã quỵ và được các bác sỹ nhanh chóng dìu vào lều y tá và cho thở bình ô xy. Tôi đã hồi phục hoàn toàn một giờ sau đó. Trên đường về nhà, tôi đã nói với chồng rằng tôi muốn chạy tiếp 10km. Ông ấy đã bảo tô suy nghĩ lại về điều đó bởi tôi đã suýt chết trong khi chạy 5km. Không chút ngại ngùng trước thử thách, cuộc đua thứ hai của tôi là cự ly 10km và 3 tháng sau đó tôi đã hoàn thành cự ly bán marathon và đạt được nhiều kết quả cao hơn nữa.

 

3. Bà đã chạy được bao nhiêu cuộc đua marathon rồi? Kết quả nào khiến bà tự hào nhất và tại sao?

Tôi đã chạy hơn 70 cuộc chạy marathon – thực sự tôi chưa bao giờ ngồi xuống để đếm. Tôi nghĩ rằng lần đầu tiên đạt chuẩn Boston khiến tôi hài lòng nhất. Lần đầu tiên thử sức, tôi chỉ còn thiếu 9 phút nữa là đủ điều kiện. Một năm sau, điều kiện thời gian vòng loại Boston Qualifier (BQ) đã giảm xuống gần 6 phút, nghĩa là tôi sẽ phải chạy nhanh hơn 15 phút. Hai tháng sau đó, tôi đã chạy trên cung đường đồi tại quê nhà ở vùng Trung Tây trong điều kiện nắng nóng. Tôi dự định chỉ chạy tập luyện và tôi đã không hề nhận ra mình đã chạy nhanh như thế nào cho đến khi tôi biết mình đã đạt chuẩn để tham dự Boston Marathon. Một tháng sau đó, một lần nữa tôi đạt chuẩn BQ với thời gian nhanh hơn.

 

4. Bà đã chạy 7 cuộc chạy marathon trên 7 lục địa khác nhau trong 7 ngày liên tiếp ở tuổi 70 của mình và thêm một cuộc chạy marathon chỉ 2 ngày sau đó trong khi chờ máy bay từ Chi Lê trở về Mỹ.

  • Thử thách này đã đến với bà như thế nào?

Tôi và chồng đã vừa mới hoàn thành việc chạy một cuộc chạy marathon tại mỗi lục địa trong vòng 15 năm. Cuộc chạy marathon cuối cùng của chúng tôi là tại Úc năm 2014. Chúng tôi chạy ở Úc cùng một nhóm bạn chạy đăng ký qua công ty du lịch tên là Marathon Adventure. Marathon Adventures (Steve Hibbs là chủ sở hữu) đã kết hợp với Triple 7 và mời tôi tham gia.

  • Bà có từng nghĩ đến việc bỏ cuộc trong suốt thời gian thử thách ? Và điều gì là động lực lớn nhất giúp bà vượt qua tất cả những khó khăn này?

Tôi chưa bao giờ cho phép bản thân nghĩ đến việc bỏ cuộc, thậm chí trong nhiệt độ 90 độ F (khoảng 32 độ C) ở Úc hay cơn mưa lạnh buốt giá ở Nam Cực. Mỗi lúc cuộc đua trở nên khó khăn, tôi nghĩ về em trai tôi, người đã bị đột quỵ và gần như không thể đi lại. Tôi nghĩ đến việc mình đã may mắn như thế nào.

  • Bà đã sử dụng chiến lược tốc độ nào để chắc chắn những nỗ lực của mình được đo lường trong suốt 7 cuộc chạy marathon?

Trong một số cuộc đua marathon chúng tôi có thời gian giới hạn bắt buộc: 6,7 và thỉnh thoảng là 8 giờ. Tôi thường bắt đầu và tiếp tục chạy với một tốc độ đảm bảo để có thể về đích trước thời gian giới hạn. Tôi cũng cố gắng giữ một tốc độ cho phép để hoàn thành mà không gặp rủi ro chấn thương. Tốc độ chưa bao giờ là sự cân nhắc đầu tiên của tôi.

 

5. Điều gì khiến bà thực hiện Triple8Quest ngay sau Triple7? Và bà sẽ làm gì cho tuổi 80 của mình khi mà bà đã hoàn thành thử thách với con số 8 này?

Công ty du lịch, Marathon Adventure, đã kết hợp với Triple8. Tôi là một khách hàng tiềm năng của họ vì tôi đã từng tham gia Triple7 và họ cũng biết rằng tôi là người theo đuổi mục tiêu. Tôi chưa bao giờ muốn đặt ra giới hạn cho bản thân. Trước hoặc ở tuổi 80 của mình, tôi dự định sẽ hoàn thành việc leo núi Kilimanjaro mà trước đó tôi đã chưa thể hoàn thành vì bệnh viêm dạ dày năm 2016. Tôi đã chạy marathon ở chân núi và hai ngày sau đó tôi bắt đầu leo núi. Tôi đã đi được 14,000 feet (tương đương 4,267m) trong 3 ngày trước khi bị ốm, chỉ còn một ngày nữa thôi là tới đỉnh. Tôi không thích điều dang dở này.

 

6. Chạy trong gần 30 năm và hoàn thành hơn 70 cuộc chạy marathon (và còn tiếp tục), bà có lẽ có rất nhiều câu chuyện thú vị về chạy bộ để chia sẻ. Câu chuyện đáng nhớ nhất với bà là gì?

Suốt 2 dặm (khoảng 3km) cuối cùng trong cuộc đua marathon của tôi tại Đảo King Geogre ở Nam Cực năm 2018, tôi đã bị căng cơ lưng. Nó đau đến nỗi tôi hầu như không thể đi bộ và ít chạy hơn. Điều này xảy ra trong suốt một ngày mà thời tiết thay đổi từ ấm áp đến mưa, mưa lạnh và sau cùng là có tuyết với gió thổi khoảng 74km/h. Thử thách dường như đã gấp đôi so với một phụ nữ già như tôi, nhưng tôi đã hoàn thành.

 

7. Trong suốt tất cả các cuộc đua, bà có lẽ đã nhận được rất nhiều bài học về việc chạy bộ. Nhìn lại chúng, bà có thể chia sẻ một hoặc hai điều bà đã thay đổi so với trước đây do thiếu kinh nghiệm?

Giống như tất cả những người chạy marathon chưa có kinh nghiệm, tôi có xu hướng bắt đầu quá nhanh. Tôi đã luôn phải trả giá cho điều đó tại dặm thứ 20 (km thứ 32) khi tôi bắt đầu cạn kiệt sức lực. Bây giờ tôi đã nhận thức được về nhu cầu để tăng tốc bản thân, điều đó giúp tôi có đủ năng lượng để kết thúc cuộc đua một cách mạnh mẽ. Hơn nữa, tôi cũng luôn suy nghĩ về việc tập luyện bằng những bài chạy dài, thậm chí có thể là chạy 30 dặm (48 km) khi tập luyện. Bây giờ tôi nhận tầm quan trọng của những ngày nghỉ ngơi đối với việc giúp giữ cơ thể ở thể trạng tốt.

 

8. Bà có thần tượng chạy bộ nào không?

Kathrine (Thụy Sĩ), người phụ nữ đầu tiên chạy Boston Marathon

 

9. Một tuần tập luyện điển hình của bà? Và việc tập luyện này có thay đổi qua thời gian không?

Tôi cố gắng chạy 30-40 dặm/tuần khi không tập luyện cho một cuộc đua marathon nào. Khi tập luyện cho cuộc đua, tôi thường sẽ chạy  60-70 dặm/tuần khoảng  1 tháng trước ngày đua và sau đó là giảm dần xuống còn khoảng 20 dặm vào tuần trước cuộc đua.

 

10. Chế độ dinh dường cho một cuộc đua marathon của bà thì thế nào?

Tôi luôn luôn dùng khoảng 3 đến 4 gói gel.

 

11. Bà có lời khuyên nào cho những người mới chạy bộ?

Suy nghĩ hợp lý về những gì bạn có thể hoàn thành. Bắt đầu với những cuộc chạy ngắn và tăng dần lên với những cự ly dài hơn. Làm quá sức với việc chạy quá nhanh, quá dài hoặc quá thường xuyên có thể dẫn đến chấn thương. Khi bạn gặp chấn thương, thật dễ dàng để bạn từ bỏ. Bạn cũng đừng nghĩ rằng chạy bộ có thể giúp giảm cân. Việc giảm cân cần một chế độ ăn uống lành mạnh và tập thể dục nhiều. Những người chạy quá cân sẽ gặp các vấn đề thêm ở hông, đầu gối và mắt cá chân, điều này cũng làm tăng nguy cơ chấn thương. Lời khuyên của tôi là hãy giảm cân bằng cách thay đổi thói quen và chế độ ăn uống trước khi cố gắng chạy bất kỳ cự ly dài nào.

 

12. Bà nghĩ gì về tác động của tuổi tác đối với việc chạy bộ?

Tôi biết rằng chạy bộ giúp tôi khỏe mạnh. Tôi không dùng bất kỳ loại thuốc nào. Tôi có thể chạy marathon ở độ tuổi 70. Tôi không tin rằng chạy bộ là cho tất cả mọi người nhưng thể dục thì hoàn toàn cần thiết. Đi bộ, đạp xe, bơi hoặc chỉ một vài hình thức thể dục mỗi ngày chắc chắn sẽ kéo dài cuộc đời bạn.

 

13. Quay trở lại với VTM, đây có phải là cuộc đua marathon đầu tiên của bà tại Việt Nam? Bà mong đợi gì nhất trong lần trở về Việt Nam này?

Đây là cuộc đua marathon đầu tiên của tôi tại Việt Nam. Tôi chưa bao giờ suy nghĩ về việc chạy tại khu vực phía Nam, nơi tôi đã từng sống, bởi thời tiết khá nắng nóng. Nhưng vài bạn chạy bộ tôi gặp tại Đà Lạt năm ngoái  đã khiến tôi thấy hứng thú với việc chạy bộ ở các vùng khác của Việt Nam. Vì thế khi tôi nhìn thấy quảng cáo của VTM, tôi đã nắm lấy cơ hội để trở thành một phần trong cuộc đua được tổ chức tại một vùng đất đẹp của quê hương tôi. Tôi muốn thư giãn và tận hưởng phong cảnh, không lập thành tích cá nhân (PR) hay cố gắng đạt chuẩn BQ. Tôi và chồng hi vọng có thể cùng ngắm cảnh trong lúc chạy.